Beroepskankers: 4 % van alle kwaadaardige gezwellen

Voor België kunnen we het aandeel van de beroepskankers redelijkerwijs schatten op minstens 4 procent van alle kwaadaardige gezwellen (7 procent bij mannen en 1 procent bij vrouwen). Van al deze gevallen heeft 70 procent te maken met een beroepsmatige blootstelling aan asbest.

Onderschatte categorie

Dit cijfer komt overeen met ongeveer 1.850 gevallen per jaar. Het Fonds voor Beroepsziekten erkent er jaarlijks slechts een honderdtal. Dit lage getal weerspiegelt het beperkt aantal aanvragen dat het Fonds ontvangt. Het geringe aantal aanvragen en de moeilijkheden bij erkenning verdoezelen het echte gewicht van beroepskankers, een bijgevolg miskende en onderschatte categorie. De situatie is ongeveer gelijk in de andere Europese landen (zie tabel). 
 

Schatting en erkenning van beroepskankers (periode 1999-2000)

Land 

Bevolking (miljoen)

Nieuwe gevallen per jaar

Schatting
aantal beroeps-kankers

Erkende kankers

% van het aantal erkende
gevallen
te wijten aan asbest

Frankrijk 

57,3

250.000

10.000

900

83

Verenigd Koninkrijk

57,5

241.875

9.670

806

82

Duitsland

79,1

367.641

14.700

1889

75

België 

10,2

46.339

1.850

149

70

Denemarken

5,1

29.657

1.180

79

76

Finland 

5,2

22.201

890

110

-

 

Gevolgen van asbest

De latente aanwezigheid van grote hoeveelheden asbest doet vrezen voor een stijging van het aantal beroepskankers de komende 20 jaar. Longkanker en longvlieskanker veroorzaakt door blootstelling aan asbest, zijn al jarenlang erkend. Dit was nog niet het geval voor strottenhoofdkanker. Sinds juni 2002 is deze ziekte ook opgenomen in de lijst van erkende beroepsziekten.

Kankerverwekkende stoffen

Op dit ogenblik zijn er drie types kankerverwekkende stoffen bekend:

  • fysische agentia: ioniserende stralen
  • chemische agentia: bepaalde anorganische stoffen (arseen of nikkel), minerale stoffen (asbestvezels), koolwaterstoffen (benzeen), amines en hun afgeleiden (benzidine, 4-aminodifenyleen)
  • biologische agentia: bepaalde virussen of parasieten (bijvoorbeeld hepatitis B- en C-virussen, Shistosoma Haematobium)

De Europese Unie onderscheidt drie categorieën van kankerverwekkende stoffen:

  • Categorie 1: stoffen waarvan bekend is dat ze kankerverwekkend zijn voor de mens. Voldoende elementen wijzen op een causaal verband tussen de blootstelling van de mens aan dergelijke stoffen en het optreden van kanker. Voorbeelden: benzeen, asbest, arseen, benzidine.
  • Categorie 2: stoffen die gelijkgesteld moeten worden met kankerverwekkende stoffen voor de mens. Er zijn voldoende elementen om te besluiten tot een sterk vermoeden dat de blootstelling van de mens aan dergelijke substanties kanker kan veroorzaken. Dit vermoeden is meestal gebaseerd op studies op lange termijn bij dieren en/of op andere gepaste informatie. Voorbeelden: ethyleenoxide, acrylamide.
  • Categorie 3: stoffen die reden tot bezorgdheid voor de mens vormen, omdat er mogelijk kankerverwekkende effecten zijn, maar waarvoor de beschikbare informatie niet voldoende is om tot een evaluatie te komen. Er is informatie uit adequate studies op dieren beschikbaar, maar ze is onvoldoende om de stoffen in categorie 2 onder te brengen. Voorbeeld: trichloorethyleen.
Laatst aangepast op: 31/03/2017

Getuigenissen

Stichting tegen Kanker, de grootste privéfinancier van onderzoek naar de ziekte in België, hoopt in meer testamenten op te duiken. Met haar jongste campagne, die dit weekend wordt afgetrapt, zet ze de mooiste momenten van patiënten in de verf. Dit is het moment van Elaine.Lees verder