Wij hebben het in dit hoofdstuk alleen gehad over "primaire" botkanker, dat wil zeggen kanker die zich heeft ontwikkeld vanuit de botcellen. Dit heeft niets te maken met botmetastasen.

Botkanker en botmetastasen mogen niet met elkaar worden verward.

Botkanker is vrij zeldzaam, maar botmetastasen komen vaker voor en vinden hun oorsprong elders in het lichaam. Kankercellen die zich verplaatsen vanuit een eerste tumor (die zich elders in het lichaam bevindt), kunnen zich in de botten vestigen en er metastasen vormen.

Tekens van de ziekte

Botkanker manifesteert zich vaak door aanhoudende botpijn, die vaak 's nachts optreedt.

Soms valt een zwelling vast te stellen ter hoogte van het getroffen bot.
Er kunnen ook andere symptomen zijn: een spontane fractuur (dat wil zeggen een breuk "zonder reden": zonder dat de persoon in kwestie is gevallen of een stoot heeft gekregen?), koorts die stijgt en zakt zonder duidelijke logica?

Diagnose

Alleen een arts kan de diagnose bevestigen, aan de hand van de verschillende onderzoeken die hij voorschrijft.

Een radiografie kan een gezwel in het bot aantonen en een vermoeden doen rijzen van de kwaadaardige aard (kanker).

De andere onderzoeken die plaats zullen vinden, zullen het mogelijk maken de omvang van het gezwel(de zogenoemde extensiegraad) te bepalen: doel is te weten of er al dan niet metastasen (uitzaaiingen) zijn. Hiertoe schrijft de arts een MNR, een scan, een botscintigrafie voor.

Ten slotte zal alleen aan de hand van een biopsie de juiste aard van de tumor kunnen worden bepaald. Deze informatie is onontbeerlijk voor de arts: zo weet hij om welk type van kanker het gaat en kan hij de gepaste behandeling te kiezen.

Verschillende soorten van botkanker

Osteosarcoom is de meest voorkomende vorm van botkanker. Osteosarcoom komt vooral voor bij jonge mensen tussen 10 en 30 jaar. Deze ziekte treft meestal een bot van het been (het femur of dijbeen: het lange been van heup naar knie; of de tibia, een van de twee botten van knie naar enkel ? het andere heet de fibula of het kuitbeen). In ons land worden jaarlijks ruim dertig nieuwe gevallen geregistreerd.

Ewing-sarcoom is een andere vorm van botkanker. Deze ziekte is zeldzamer. In België worden ongeveer 10 nieuwe gevallen per jaar geteld. Deze ziekte treft eveneens jongeren, tussen 5 en 30 jaar oud. Deze vorm van kanker doet zich doorgaans voor ter hoogte van het bekken, het been of een rib.

Behandeling

Chemotherapie en chirurgie zijn de twee basisbehandelingen van botkanker.

Door combinatie van chemo en chirurgie zijn de genezingskansen de laatste jaren sterk gestegen. Door deze twee behandelingen te combineren, is het immers mogelijk om de chirurgische ingrepen (operaties) minder ingrijpend te houden. Pre-operatieve chemotherapie (dat wil zeggen chemotherapie vóór de heelkundige ingreep) wordt om een dubbele reden toegepast: dankzij de chemotherapie wordt de tumor gemakkelijker te opereren, omdat de omtrek ervan duidelijker is afgebakend, en soms is hij zelfs wat kleiner geworden.

Chemotherapie begint meestal met kuren van 3 tot 5 dagen met 3 weken tussentijd. Daarna voert de arts een chirurgische ingreep uit.

Vervolgens schrijft hij opnieuw enkele bijkomende chemotherapiekuren voor.

Je arts blijft het laatste woord hebben, om je uit te leggen hoe de chemokuren zullen verlopen, hoe frequent ze zullen zijn, en welk behandelingsschema je zult moeten volgen. Stel hem al je vragen!

In sommige gevallen vult radiotherapie de doeltreffendheid van de chirurgie aan, of kan ze chirurgie vervangen (bijvoorbeeld indien de tumor zich op een delicate, moeilijk opereerbare plaats bevindt, bij sommige vormen van Ewing-sarcoom).

Chirurgie speelt een erg belangrijke rol bij de behandeling van de meeste botkankers. Het gaat om zware chirurgie, die echter een zeer hoge mate van efficiëntie bereikt. Dankzij de combinatie van de verschillende behandelingen (chemo, radiotherapie, chirurgie) en de chirurgische vooruitgang zijn amputaties erg zeldzaam geworden (slechts 5% van de gevallen). Men tracht immers het lidmaat indien mogelijk te behouden aan de hand van een botreconstructie (bottransplantatie of kunstprothese).

Wij raden je aan alle vragen waar je mee zit, voor te leggen aan je dokter. Hij is gespecialiseerd in de aanpak van dergelijke ziekten en zal je dan ook beter dan wie ook de juiste informatie kunnen geven, in overeenstemming met je situatie en je ziekte.

Bel voor alle aanvullende informatie gerust de Kankerfoon.