Wanneer cannabis wordt gerookt, komen schadelijke stoffen vrij door de verbranding van weed of hars.  Die stoffen komen vervolgens via de mond, keel en longen in het lichaam terecht en veroorzaken er schadelijke effecten. Tal van recente wetenschappelijke studies leggen het verband tussen het gebruik van cannabis en het risico op kanker.

De meeste mensen zijn zich niet bewust van de gevaren van het gebruik van cannabis en nog minder mensen hebben weet van de kankerverwekkende effecten ervan. Door dit gebrek aan informatie, dat zeer problematisch kan worden, ziet de Stichting tegen Kanker het als haar plicht om het publiek te informeren, bij wijze van voorzorg.

 Wat is cannabis?

De cannabis sativa, ook wel hennep geheten, is een plant die al eeuwen lang wordt gebruikt om touw en kledij te maken. Vandaag wordt de plant vooral gebruikt omwille van haar euforiserende eigenschappen, in de vorm van marihuana, hasj of hasj-olie. Hasjiesj is vaak veel meer geconcentreerd dan marihuana. Als straatnamen worden ook wiet en shit gebruikt.

Cannabis wordt doorgaans gerookt. Hasjiesj en marihuana kunnen ook worden verwerkt in voedingsproducten (in spacecake, bijvoorbeeld) of in dranken (in thee). In dit geval duurt het langer alvorens de euforiserende effecten voelbaar worden.

Hoe wordt cannabis gerookt?

Doorgaans wordt cannabis gerookt in de vorm van een joint: de gedroogde bloemen of de verkruimelde hars worden in sigarettenvloeitjes gerold. Een joint kan ook rechtstreeks in een tabaksblad worden gerold waardoor die er uit ziet als een sigaar (de “blunt”).

Andere consumptietechnieken maken gebruik van verschillende soorten pijpen. Bedoeling van deze manieren om cannabis te roken, is de effecten te vergroten of om er de toxiciteit van te verminderen.

De klassieke waterpijp (ook wel nargileh of shisha geheten) maakt het mogelijk om cannabis te roken en de rook daarbij af te koelen. De daling van de temperatuur belet echter niet dat toxische stoffen worden geproduceerd.

Wanneer men een cannabispijp rookt, is de rooktijd langer en zijn de geïnhaleerde volumes ook groter. De toxiciteit en het risico op kanker nemen daarmee dan ook toe! Mogelijk kan cannabis worden versneden met substanties die bij inademing toxisch kunnen zijn: glaspoeder, zand, enz.

De chemische bestanddelen als boosdoeners

Cannabis bevat tal van chemische stoffen waaronder cannabinoïden. De belangrijkste  roesopwekkende is delta-9-tetrahydrocannabinol of THC. Deze stof doet een gevoel van lichte euforie ontstaan en geeft een “zweverige” indruk.  De effecten kunnen echter sterk variëren van persoon tot persoon, de omstandigheden van het gebruik en op grond van de soort verbruikte cannabis.

Bovendien bevat de cannabisrook dezelfde kankerverwekkende stoffen als tabak (aromatische koolwaterstoffen, nitrosamines, aldehydes enz.).

Moeilijk in te schatten wetenschappelijke studies

De studies die tot nog toe werden gerealiseerd over de risico’s op kanker, gekoppeld aan het roken van cannabis, zijn soms moeilijk te interpreteren. Enerzijds zijn ze “retrospectief” en worden ze met andere woorden uitgevoerd bij patiënten die reeds te kampen hebben met kanker, en waaraan dan vragen worden gesteld over hun vroegere cannabisgebruik. Deze benadering leidt vaak tot een minimalisering van het gebruik (geheugen laat het afweten, moeilijk kunnen toegeven dat men een verboden product gebruikt …).

Anderzijds wordt er in deze studies niet altijd rekening gehouden met de manier waarop de cannabisrook wordt geconsumeerd. Want de hoge temperatuur van de rook, het volume van de geïnhaleerde rook, een diepere inhalering en de langere retentieduur van de rook zijn net zo goed elementen waarmee rekening gehouden moet worden. Bovendien worden joints doorgaans helemaal tot op het eind opgerookt, precies daar waar de concentratie aan kankerverwekkende teer het hoogst is.

Ten slotte wordt ook doorgaans niet gepreciseerd of de cannabis werd geconsumeerd in de vorm van “tabak” of hars, of wat de THC-concentratie was, waarvan men weet dat het huidige gehalte hoger is dan in de jaren 1960, wat dan weer het “rookgedrag” verandert.

Al deze elementen moeten in aanmerking worden genomen bij nieuwe studies die betrekking hebben op het verband tussen cannabis en kanker.

Kanker in verband met cannabis

Het kankerverwekkend effect van cannabisrook is meer dan waarschijnlijk. Zo blijkt uit een recente Nieuw-Zeelandse studie (1) dat het verbruik van cannabis het risico op longkanker verhoogt, zonder dat dit het gevolg zou zijn van de tabak die gelijktijdig aanwezig is in de joint. Volgens dezelfde studie, is het kankerrisico dat in verband gebracht kan worden met cannabis, recht evenredig met de intensiteit en de duur van het gebruik.

We leggen dus de nadruk op het feit dat het niet zozeer de aanwezigheid van tabak in de joint is, die verantwoordelijk zou zijn voor longkanker, maar wel degelijk de verbranding van de cannabis zelf. Ook al is de verbranding van tabak op zich uiteraard ook kankerverwekkend.

Een omvangrijk Frans rapport (2), met de resultaten van talloze studies over het verband tussen het roken van cannabis en kanker, maakt melding van gevallen van longkanker, mondkanker en keelkanker. In het bijzonder werden gevallen van kanker aan de tong, de amandelen of het strottenhoofd vastgesteld bij jongeren die uitsluitend cannabis roken.

Er werden eveneens gevallen gemeld van kanker bij kinderen die onrechtstreeks werden blootgesteld aan cannabis die door de moeder werd gerookt, zoals rhabdomyosarcoom (kanker van de spieren) of bepaalde vormen van leukemie. Het risico op prostaatkanker was eveneens toegenomen bij cannabisrokers.

Wist u?

Rook van cannabis bevat kankerverwekkende teer die identiek is aan de teer aanwezig in tabaksrook. Maar de concentratie is veel groter in cannabisrook.

Een onrechtstreeks gevolg van het roken van cannabis. THC zou de longpijpen kunnen doen uitzetten, waardoor kankerverwekkende stoffen makkelijker in het lichaam kunnen dringen.

Keelkanker die zich vroegtijdig ontwikkelt bij bepaalde cannabisrokers, zou in de hand gewerkt worden door de rook die een stuk heter is dan die van tabak.

Cannabis gebruikt bij de behandeling van kanker?

THC wordt soms gebruikt bij de behandeling van kanker om de levenskwaliteit te verbeteren van de patiënt wanneer die pijn zou hebben of veel zou moeten braken. Bij deze indicatie kan THC worden voorgesteld in de vorm van een geneesmiddel en niet als een te roken stof!

U hebt nood aan hulp of aan meer informatie?

Als u meer details wenst over de toxiciteit van cannabis, als u zich wil informeren over hoe u kunt stoppen met het gebruik of u dat gebruik wil veranderen, of als u op zoek bent naar de gegevens van een centrum of een gezondheidsspecialist die u kan helpen, dan hebt u hier een paar nuttige adressen:

De DrugLijn : 078-15-10-20  www.druglijn.be

Tabak Stop Lijn : 0800/111.00 of surf naar http://www.tabakstop.be

Referenties

(1). S. Aldington, M. Harwood, B. Cox, M. Weatherall, L. Beckert, A. Hansell, A. Pritchard, G. Robinson, R. Beasley on behalf of the Cannabis and Respiratory Disease Research Group Cannabis use and risk of lung cancer: a case–control study
Eur Respir J 2008 31: 280-286.

(2) Expertiseverslag van INSERM 2001- Bulletin du cancer Vol 93, N. 2, 163-70, feb. 2006