Mensen rouwen wanneer ze iets of iemand verliezen die belangrijk was in hun leven. Rouwen is eigenlijk een proces van aanpassing: het verlies verwerken en ertoe komen het leven verder op te nemen.

Hoe verloopt een rouwproces

Hoewel mensen zeer verschillend reageren op situaties van verlies, zijn er toch een aantal gemeenschappelijke kenmerken bij rouw .De Amerikaanse rouwdeskundige William Worden onderscheidt vier taken die tijdens een rouwproces afgewerkt moeten worden:

- Het aanvaarden van de realiteit van het verlies

- Het doorleven van de pijn en het verdriet

- Het aanpassen aan een nieuw leven waarin de overledene niet meer aanwezig is

- De overledene emotioneel een plaats geven en het oppakken van de draad van het leven

Algemeen kan men stellen dat een rouwproces een goed verloop kent wanneer de nabestaande enerzijds de emoties en het verdriet kan toelaten en anderzijds het leven van iedere dag aankan.

Diverse factoren beïnvloeden het goede verloop van een rouwproces. Persoonlijkheid, levensovertuiging, de relatie met de overledene, de manier van afscheid en sterven, eerdere verlieservaringen, ea. spelen daarbij een rol.

Rouwreacties en gevoelens

Rouw is niet alleen verdriet en somberheid. Rouw kan ook gevoelens van angst, agressie, schuld, verwarring en zelfs positieve gevoelens zoals opluchting losmaken. In een rouwproces kunnen emoties veel heftiger zijn dan iemand gewend is van zichzelf en dat kan beangstigend zijn.

De bekende psychiater Elisabeth Kübler-Ross onderscheidt vijf fasen die de meeste mensen geheel of gedeeltelijk doorlopen om na een verlieservaring weer tot rust te komen. Deze fasen kunnen een herkenbare leidraad vormen in het herkennen van emoties, maar .zijn niet voor iedereen even intensief en ook de volgorde kan wisselen.

1. Ontkenning

2. Verzet

3 Onderhandelen

4 Depressie

5 Aanvaarding

Rouw is emotionele arbeid, maar kan zich ook fysiek laten voelen. Iemand in rouw kan zich continu lichamelijk vermoeid voelen of lusteloos.

Wanneer is het rouwen voltooid?

Een rouwproces vraagt tijd. Door individuele verschillen is het onmogelijk een vaste regel te bepalen. Men zou kunnen zeggen dat een rouwproces voltooid is wanneer de nabestaande het leven weer kan opnemen en het verdriet niet langer allesoverheersend is. Het gemis is er nog, maar eerder op de achtergrond en er is weer ruimte voor gelukkige momenten.

Rouwbegeleiding

De meeste mensen komen op eigen kracht en met behulp van familie of vrienden door zo'n moeilijke periode heen. Lukt het niet om het verlies te verwerken, dan kan professionele bijstand gezocht worden.

Literatuur

- Helpen bij verlies en verdriet. Een gids voor het gezin en de hulpverlener,
  Manu Keirse, Lannoo, 1997, 278 p.

- Kinderen helpen bij verlies; een boek voor al wie van kinderen houdt,
  Manu Keirse, Lannoo, 2002, 267 p.

- Meer dan verdriet. Een boek voor jonge mensen die rouwen,
  Claire Vanden Abbeele, Lannoo, 2004, 156 p.

- Als ouderen rouwen. Oudere mensen helpen bij verlies;
  Marie-Christine Adriaensen, Lannoo, 2005

Nuttige adressen

- i.v.m. kinderen en rouw: klik hier
- i.v.m. volwassenen en rouw: Klik hier
- i.v.m. onze dienstverlening: klik hier