Onthaal > Kankers > Bij het levenseinde > Bij een overlijden > Waar aan denken

Enkele formaliteiten

Afdrukken E-mail

1.Overlijden thuis

Het overlijden moet worden vastgesteld door een arts. Deze zorgt ook voor het overlijdenscertificaat.

2.In het ziekenhuis

De verantwoordelijke van de verzorgingsinstelling houdt zich bezig met de verdere afwerking van de formaliteiten.

3.Officiële verklaring bij de Burgerlijke Stand van het gemeentehuis

Het overlijden moet worden aangegeven bij de burgerlijke stand van het gemeentehuis van de woonplaats van de overledene. Dit gebeurt door 1 getuigen die meerderjarig is.
Dikwijls gebeurt dit echter door de begrafenisondernemer. De overlijdensakte wordt opgesteld door een ambtenaar van de Burgerlijke Stand.

4.Geblokkeerde goederen

Na het overlijden worden de rekeningen geblokkeerd (zichtrekeningen, termijnrekeningen, spaarboekje), alsook de beleggingen (aandelen, obligaties,?)en de kluizen worden verzegeld.

Opgelet: Deze maatregelen gelden niet enkel voor de goederen van de overledene maar vaak ook voor die van de langstlevende echtgeno(o)t(e). Dit is niet het geval als er in het huwelijkscontract een scheiding van goederen is opgenomen.

De mogelijkheid bestaat echter om met uw betalingen naar de bank te stappen zodat zij die rechtstreeks van de rekening kunnen halen. Ze zullen in veel gevallen ook een bedrag van de rekening halen die kan dienen als leefgeld.

Het is zeer belangrijk om volgende documenten zo snel mogelijk voor te leggen aan de bank:

- Een erfenisverklaring (uitgereikt door de dienst bevolking van het
  gemeentehuis)
- Een akte van bekendheid (uitgereikt door uw notaris of de vrederechter
  van het kanton van de  overledene).
- Soms volstaat een attest van de notaris wanneer deze werd aangeduid om
  de erfenis te verdelen.

In deze 3 situaties moeten de erfgenamen hun goedkeuring geven voor het vrijmaken van de goederen.

Opmerking: In de praktijk blijkt dat de deblokkering van de rekeningen lang op zich kan laten wachten. Dit komt vooral omdat bovenstaande documenten niet tijdig afgeleverd worden. Worden deze wel correct afgeleverd, dan worden de meeste rekeningen gedeblokkeerd binnen een week en een maand.

Neem voor verdere inlichtingen steeds contact op met uw bank, zij zullen u hierin zeker begeleiden.

5.De erfenis

Bij de erfenis van goederen van de overledene moeten bepaalde formaliteiten in acht worden genomen, zoals de verklaring van erfenis.

Deze verklaring moet worden neergelegd op het bureau van de ontvanger registratie en domeinen van de laatste woonplaats van de overledene.

Opgelet: Houd rekening met volgende wachttijden:

- 5 maanden wachttijd indien betrokkene overleed in België;
- 6 maanden wachttijd indien betrokkene overleed in een ander Europese
  lidstaat;
- 7 maanden wachttijd indien betrokkene overleed in een land dat geen lid is
  van de Europese Unie.

Erfenis houdt in: Inventaris van goederen en schulden van de overledene (het actief en het passief).

Houd ook rekening met de volgende zaken:
Het is mogelijk dat de schulden groter zijn dan de goederen. U kunt wel op voorhand afstand doen van de erfenis. Daarom moet u vooraf bepalen dat u ?de erfenis aanvaardt onder voorbehoud van de inventaris'.
Voor meer inlichtingen hieromtrent kunt u terecht bij een notaris.

6.Erfenisrechten

De erfenisrechten worden berekend op het gedeelte dat overblijft na aftrek van de schulden. Zij worden tevens berekend op het gedeelte dat elke erfgenaam toekomt. Het bedrag dat u dient te betalen hangt af van de graad van afstamming. Er bestaan 4 grote groepen van erfgenamen.

- de erfgenamen in directe lijn: echtgeno(o)t(e), kinderen, kleinkinderen, ouders, grootouders
- broers en zussen
- ooms, tantes, neven en nichten
- andere

Voor meer inlichtingen hieromtrent kunt u zich richten tot de notaris.

7.Belasting van fysieke personen

De inkomensbelasting van de overledene moet worden aangevuld door de erfgenamen.

- Indien de overledene zijn belastingformulier van het jaar voorgaande aan
  dat van het overlijden nog niet had ingediend, dient dit te gebeuren door
  de erfgenamen met uitstel van 5 maanden.
- De inkomsten van het jaar van het overlijden zelf worden het jaar nadien
  ingediend. In geval van overlijden van een gehuwde belastingsplichtige,
  worden beide partners als apart beschouwd voor het jaar van het
  overlijden. Er is dan plaats voorzien voor 2 inkomensverklaringen.

8.De situatie van de kinderen na een overlijden

- Wordt beschouwd als wees:

°een kind waarvan de vader of de moeder is overleden
°een kind waarvan de adoptant is overleden
°een kind dat door de overledene werd erkend
°een postuum kind (een kind geboren na het overlijden van de vader)

- Verhoogde kinderbijslag

Wezen hebben recht op verhoogde kinderbijslag wanneer op het moment van het overlijden gedurende 12 maanden voorgaand aan het overlijden minstens 5 maanden voldaan werd aan de voorwaarde om kinderbijslag te ontvangen.
Wezen van zieke werknemers, invaliden of gepensioneerden worden beschouwd als wezen van een gesalarieerd werknemer.
De bevoegde kas voor kinderbijslag is deze waarbij de werkgever van de overleden ouder is aangesloten. Het kind verliest het recht op verhoogde kinderbijslag wanneer de langstlevende echtgeno(o)t(e) hertrouwt of samenwoont.

Inlichtingen:
voor werknemers en ambtenaren:
RKW:
Trierstraat 70
1000 Brussel
Tel.: 02 237 21 11
Website: http://www.rkw.fgov.be/

RSVZ:
Jan Jacobsplein 6
1000 Brussel
Tel: 02 546 42 11
Website: http://www.rsvz-inasti.fgov.be/
Mail: Dit e-mailadres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken

- Voogdij

Meestal is de langstlevende echtgeno(o)t(e) voogd over de kinderen. Deze wordt hierin bijgestaan door de familieraad. De familieraad is samengesteld uit 6 verwanten of vrienden van de ouders (3 van de kant van de man, 3 van de kant van de vrouw). De vrederechter roept de familieraad samen en zit deze voor. Wanneer de voogdij niet wordt uitgeoefend door de langstlevende echtgeno(o)t(e), benoemt de vrederechter een voogd. Deze voogd beheert de goederen van het minderjarige kind en staat op zijn beurt onder toezicht van de plaatsvervangende voogd, benoemd en gecontroleerd door de familieraad.

- Ontheffing van voogdij

De ontheffing van de voogdij kan aangevraagd worden bij de jeugdrechtbank van de verblijfplaats van de minderjarige door volgende personen.
°De langstlevende echtgeno(o)t(e)
°Een minderjarige van minstens 15 jaar
°De familieraad indien beide ouders overleden zijn.

Voor inlichtingen kunt u terecht bij het Vredegerecht en de Jeugdrechtbank in uw kanton.

9.Noodzakelijke stappen voor het verkrijgen van een overlevingspensioen

-Indien de overledene nog niet was gepensioneerd en een inkomen genoot als werknemer of zelfstandige:

°De langstlevende echtgeno(o)t(e) moet aantonen dat men op het ogenblik van het overlijden minstens één jaar was gehuwd met de overledene. Dit is echter niet nodig indien uit het huwelijk een kind voortkwam of op het moment van het overlijden men kinderbijslag genoot voor een kind ten laste.
°De langstlevende echtgeno(o)t(e) moet de leeftijd van 45 jaar hebben bereikt behalve wanneer deze kinderbijslag geniet voor een kind ten laste of wanneer men kan bewijzen dat men arbeidsongeschikt is voor ten minste 66 %.

Praktische stappen: de aanvraag wordt ingediend bij de dienst voor pensioenen bij het gemeentehuis van de woonplaats. Van hieruit wordt het dossier overgemaakt aan de Rijksdienst voor Pensioenen voor werknemers of zelfstandigen.

Opgelet:
In afwachting van enig resultaat op de aanvraag kan men een vooruitbetaling vragen bij het OCMW van de woonplaats. Deze vooruitbetaling zal worden teruggevorderd van de achterstallige pensioenen die daarna worden uitgekeerd.
Men mag naast het overlevingspensioen ook nog een beroepsactiviteit uitoefenen en dit tot een bepaalde inkomensgrens. Een overlevingspensioen kan echter nooit worden gecumuleerd met een werkloosheidsuitkering of invaliditeitsuitkering.

- Indien de overledene gepensioneerd was op het ogenblik van het overlijden:

°De overledene ontving een pensioen als gewezen werknemer: men ontving dus één pensioen voor het hele gezin of de twee echtgenoten ontvingen elk apart een pensioen.

Praktisch: men bezorgt een overlijdensakte met daarop vermeld het rijksregisternummer (het nummer achterop de identiteitskaart) bij:

Rijksdienst voor Pensioenen
Zuidertoren 3
1060 Brussel

°De overledene ontving een pensioen terwijl de langstlevende echtgeno(o)t(e) een betaalde beroepsactiviteit verrichtte, een ziekte- of werkloosheidsuitkering kreeg.

Praktisch: men dient een aanvraag tot overlevingspensioen in bij het gemeentehuis. De langstlevende echtgeno(o)t(e) beslist dan, wanneer het bedrag van het overlevingspensioen bekend is, enerzijds om verder te werken, te kiezen voor de ziekte- of werkloosheidsuitkering of anderzijds het overlevingspensioen te aanvaarden.

Opgelet: de maand van het overlijden wordt het gewone pensioen (het pensioen van vóór het overlijden) nog uitbetaald aan de langstlevende echtgeno(o)t(e).

- Indien de overledene tewerkgesteld was als ambtenaar

°De langstlevende echtgeno(o)t(e) moet aantonen dat men op het ogenblik van het overlijden minstens één jaar was gehuwd met de overledene. Dit is echter niet nodig indien uit het huwelijk een kind voortkwam of men op het moment van het overlijden kinderbijslag genoot voor een kind ten laste. Dit is tevens onnodig indien het overlijden werd veroorzaakt door een beroepsziekte die werd vastgesteld na het huwelijk. °De overledene stierf tijdens zijn loopbaan of had deze opgegeven in volgende omstandigheden:

- Indien men de functie beëindigde na 1/6/'84 moet men 5 jaar dienst aantonen

- Indien men de functie beëindigde voor 1/6/'84 moet men 15 jaar dienst aantonen


Praktisch: men bezorgt de werknemer een authentiek afschrift van de overlijdensakte. De personeelsadministratie kan bijkomende documenten vragen die noodzakelijk zijn voor het dossier. Wanneer het dossier volledig is wordt het overhandigd aan:

Administratie der Pensioenen
Financietoren 31
Kruidtuinlaan 50
1010 Brussel
Tel.: 02 210 67 11

- Indien de overledene een gepensioneerd ambtenaar was

Praktisch: het overlevingspensioen wordt aangevraagd bij:
Administratie der Pensioenen
Financietoren 31
Kruidtuinlaan 50
1010 Brussel
Tel.: 02 210 67 11

°men bezorgt een authentiek afschrift van de overlijdensakte aan:

Administratie van de Thesaurie
Kunstlaan 30
1040 Brussel
Tel:02 237 03 11
Fax: 02 233 75 04
Website: http://treasury.fgov.be/intercdvupnl/home

10.Nuttige adressen

- Rijksdienst voor Pensioenen
  Zuidertoren 3
  1060 Brussel
  Tel.: 02 507 62 11
  Website: http://www.onprvp.fgov.be/

- Rijksinstituut voor de Sociale Verzekeringen der Zelfstandigen (RSVZ)
  Jan Jacobsplein 6
  1000 Brussel
  Tel.: 02 546 42 11
  Website: www.rsvz-inasti.fgov.be
  Mail: Dit e-mailadres is beschermd door spambots, u heeft Javascript nodig om dit onderdeel te kunnen bekijken

 

Zoeken

Zich inschrijven voor een nieuwsbrief